Mala haasa'aa nama dimimmisaa jiraatu waliin
Akkaataa nama dimimmisaa jiraatu waliin haasa'uu: haasa'a qopheessuu, gaafii qorannoo fi sirreessaa dhiisuu, fi akkaataa sirriitti dhaggeeffachuu.
Gargaarsa salphaa fi hojii irra oolu yeroo guyyaa guyyaa nama dementia wajjin jiraatu kunuunsuu, of kunuunsuu dabalatee.
Akkaataa nama dimimmisaa jiraatu waliin haasa'uu: haasa'a qopheessuu, gaafii qorannoo fi sirreessaa dhiisuu, fi akkaataa sirriitti dhaggeeffachuu.
Maaliif nama dementia wajjin jiraatu hojii didu ykn itti aaru, maal yaaluu, maal irraa of qusachuu, fi yeroo jijjiirama tasaa doktora barbaadu.
Sagantaa laafaa, jijjiirama kutaa fi hojiiwwan tasgabbaa'aan hin tasgabbiin galgalaa dementia keessatti salphisuu danda'u, akkasumas yoomitti doktora waamuu.
Taabileetii fi bilbila nama dementia wajjin jiraatuuf qopheessuu: appii tokkotti cufuu, barreeffama guddisuu, beeksisa dhabamsiisuu, dhuunfaa eeguu.
Tarree appii fi taphoota dementia filachuuf: kaayyoo irraa jalqabaa, sa'aatii fi beeksisa irraa of qusaa, iccitii ilaalaa, dubbii ragaa of eeggannoodhaan dubbisaa.
Mallattoo dadhabbii kunuunsaa, akkamitti boqonnaa fi gareewwan deeggarsaa argachuu, akkasumas lakkoofsa gargaarsa dementia biyya keessanii bilbiluu.
Maaliif nama dementia wajjin jiraatu mana isaa keessa osoo jiruu mana deemuu gaafata, maal jechuu, hojiiwwan tasgabbeessan, fi akkamitti nageenya eeguu.
Maaliif nama dementia wajjin jiraatu gaaffii tokko irra deddeebi’ee gaafata, akkamitti tasgabbaa’aa deebisuu, meeshaawwan salphaa, fi yeroo doktora barbaadu.
Kutaa kutaadhaan mana keessa nageenya ilaaluu: ifa, daandii kuufamaa, qorichaa fi duuka-buutota guyyaa guyyaa keessatti.
Namicha dementia qabu wajjin imala karoorfadhu: karaa gaarii filadhu, aadaa baratamaa eeggadhu, meeshaalee barbaachisoo qopheessi fi karoora hatattamaa qabi.
Nama dementia qabu ofiin jiraatu deeggaruu: karoora tasgabbaa'aa, daawwannaa waliigalame fi gargaarsa qindaa'e, fedhii fi of-danda'uu isaa eeggachuun.
Yeroo nyaataa nagaa taasisuuf karaa qabatamaa: nyaata beekamaa, dhimma hin baay'anne, bakka qulqullaa'e, yeroo gahaa fi of-danda'uuf bal'ina.
Deeggarsa dhiqannaa dementia irratti karaa qulqullina: iccitii eegi, filannoo kennii, kutaa qopheessi, yeroo barbaachisu dhaabbadhu ykn karaa biraa yaali.
Namoota dementia qabaniif yaadachiisa, gargaarsa waliigalame fi karoora deeggarsa ergamaa, kunuunsa bineensaa filannoo namichaa waliin itti fufsiisuuf.
Namoota dementia qabaniif akkaataa afaanii beekamaa tarree salphaa, hayyama kennuu fi gargaarsa doktara ilkaanii dhukkubbii, ilkaan gaafaa ykn rakkina haaraatiif eegi.
Namicha dementia qabu uffata uffachuu irratti mijaa fi filannoo fooyyeessi: uffata beekamaa, gorsa salphaa, icciitii fi yeroo gahaa kennii.
Yeroo mana fincaanii dhuunfaa, sirna beekamaa fi mallattoo salphaan deeggari. Rakkina haaraa gaafadhu; gorsa fayyaa malee dhugaa hin dhorkin.
Wal-dubbii nagaa fi yeroo duraa waa’ee konkolaachisuu fi dementia jalqabi. Karaa imala qopheessi, rakkoolee addaa barreessi, ogeessota naannoo hirmaachisi.
Dementia qabu doktora dhaqqabuuf qophaa’i: gaaffilee barreessi, jijjiirama galmeessi, odeeffannoo qorichaa fidi, namicha murtoo keessatti hirmaachisi.
Yeroo hospitaalaa planned ykn hatattamaa dhaqu dursi: fedhii kunuunsaa wal-qoodi, meeshaa beekamaa fidi, booda deebi'uu irratti walii galli.
Dhukkubbii dementia waliin ibsuun rakkisaa ta'uu danda'a. Jijjiirama ilaali, jechoota beekamaa irratti gaafadhu, sababa icciitii eeguun gorsa ogeessa fayyaa gaafadhu.
Namicha dementia qabu bishaan akka dhugu gargaari: guyyaa guutuu dhugaa fedhii isaatti kenni. Fedhii bishaanii fi rakkoo nyaataa ogeessa fayyaa gaafadhu.
Deeggarsa mana keessaa dementia filachuuf gargaarsa barbaachisu ibsi, muuxannoo fi deebi’insa gaafadhu, namichi hirmaachisi, kaffaltii fi haalota ilaali.
Mana kunuunsaa fedhii, hojjettootaa, jireenya guyyaa guyyaa fi baasii namaatiin walbira qixaa. Daawwannaafi murtoo keessatti isaan hirmaachisaa.
Sagantaa qorichaa tarree ifaa, gorsa farmaasistaa fi kabaja of-danda'uu irratti hundaa'e deeggari. Doozii online irratti hundaa'uun doozii hin jijjiirin.
Sagantaawwan guyyaa dementia irratti hojii, hojjattoota, deeggarsa, geejjibaa fi walfaallessa namichaa wajjin ilaali. Gibira fi seerota irratti gaafadhu.
Bubbee, gubaa ykn baqachuuf dementia qabu qopheessi: quunnamtii, geejjiba, qorichaa fi meeshaalee nagaa karoori, gorsa naannoo hordofi.
Dementia ijoollee irratti deebii dhugaa fi umurii isaaniif kan ta'e ibsi. Sirna fi dhuunfaa isaanii eegi, gaaffii simmadhu, kunuunsa ga'eessotaaf kenni.
Yeroo dementia mirkanaa’u booda jumpha jalqabaa: hordoffii qopheessi, deeggarsa barbaadi, fi namicha filannoowwan saba isaatti fudhatamuun hirmaachisi.
Filannoo hojii booda mirkaneessa dementia umurii xiqqaa ilaali: hojii ilaali, deeggarsa gaafadhu, iccitii eeggadhu, fi seera naannoo ogeessa qabsiisi.
Namichi dementia qabu yoo si hin beekne, nageenyaan of-ibsi, qormaata hin kennin, mallattoo beekamaa fayyadami, fi jijjiirama saffisaa irratti gargaarsa barbaadi.
Waliigaltee maatii kunuunsa dementia irratti ittin nagaan mariisisuu: fedhii namichaa galchi, odeeffannoo sirrii adda baasi, hojii qoodi fi gargaarsa alaa gaafadhu.
Shakkii meeshaa dhabame irratti nagaan deebisi, qabiyyee mirkaneessi, karoora tasa eegi fi jijjiirama haaraa ykn rakkisaa irratti gargaarsa ogeessaa gaafadhu.
Gargaarsa kaffaltii maallaqaa dementia irratti ittin kennuu: namicha hirmaachisi, nama amanamaa hubadhu, sobaa tokko yoo shakkitan tarkaanfii fudhadhu.
Yeroo namichi dementia qabu waan ilaalu ykn dhaggeeffatu nagaan deebisuu, naannoo ilaaluu fi yeroo rakkoo saffisaa fayyaa barbaachisu beekuu.
Aaraan ariifannaa dementia keessatti yeroo ta'u akkamitti nageenyaan deebisuu, maal sababa ta'uu danda'u fi yeroo gargaarsa fayyaa barbaaddan beekaa.
Nama dementia qabu fageenyaan deeggaruu: gahee walii galaan murteessi, gargaarsa naannoo qindeessi, daawwannaa karoorfadhu, fedhii namichaa kabaji.
Kufiinsa namicha dementia qabu irratti booda wanta gochuu qabnu: yeroo tajaajila hatattamaa bilbiluu, nageenya isaa eeguu fi sababa hordoffii barbaachisu.
Karaa itti eenyummaa, iccitii, jaalallee fi namoota filataman nama LGBTQ+ dementia waliin jiraatu kabajan kunuunsa dementia qopheessuu.
Nama dimenshiyaa waliin jiraatu deeggaraa: afaan inni filatu gaafadhaa, mallattoolee beekamoo fayyadamaa, beellamaf gargaarsa afaaniis gaafadhaa.
Suuraawwan guguddaa, sa’aatii male, qabxii male fi galmaa’uu male. Biraawzara keessan keessatti waliin taphadhaa.
Appii Creative Activities bilisaa iPhone, iPad fi Android irratti: kaartii suuraa guguddoo, suuraawwan maatii keessanii wajjin taphoota, fi paakeejiiwwan suuraa Wi‑Fi male hojjetan. Akkaawuntii, beeksisa, sa’aatii ykn qabxii male.